گواتر


گواتر ساده وقتی بوجود می آید که غده تیروئید قادر به تأمین هورمون های تیروئیدی به مقداری که بدن به آنها نیازمند است نمی باشد . در این موقع غده تیروئید با بزرگ شدن سعی در جبران کمبود هورمونی می کند که گواتر ساده بوجود می آید .

گواترهای ساده در دو گروه تقسیم می شوند . گواتر ساده اندمیک و گواتر ساده تک گیر .

گواتر ساده اندمیک در مناطقی که دچار کمبود یا فقر ید هستند بوجود می آید . در این مناطق بسیاری از مردم دچار کمبود هورمون تیروئید ناشی از کمبود ید هستند که با جایگزینی ید در رژیم غذایی مثلاٌ اضافه کردن نمک یددار به نان قابل پیشگیری و درمان است .

در موارد تک گیری بیماری گواتر ساده علت بخوبی مشخص نیست .

بعضی داروها مثل لیتیوم یا آمینوگلوتتیماید نیز می تواند باعث گواتر ساده تک گیر شوند . عوامل ارثی نیز ممکن است در ایجاد بیماری دخیل باشد .

عوامل خطرساز برای ابتلا به گواتر عبارتند ازجنس زن ، سن بالای 40 سال ، کمبود ید در رژیم غذایی ، زندگی در مناطق اندمیک کمبود ید و سابقه فامیلی ابتلاء گواتر .

* پیشگیری : مصرف نمک های یددار در پیشگیری از گواتر اندمیک ( گواتر ناشی از کمبود ید ) بسیار موثر است .

 

* علائم و نشانه ها :

  • بزرگی تیروئید که می تواند به  صورت یک توده داخل غده بوده یا به صورت بزرگی غده تیروئید در جلوی گردن باشد .

  • مشکلات تنفسی عبارتند از سرفه ، تنگی نفس ، خرخر ناشی از فشرده شدن نای توسط غده تیروئِید بزرگ .

  • مشکلات بلع ناشی از فشرده شدن مری توسط غده تیروئید بزرگ شده

 

* تشخیص :

  • اندازه گیری سطح هورمونهای تیروئیدی برای بررسی وضعیت عملکرد تیروئید و کم کاری یا پرکاری احتمالی آن .

  • انجام اسکن تیروئید معمولا برای گواتر ساده لازم نیست .

  • انجام سونوگرافی از غده تیروئید و در صورت وجود توده در تیروئید انجام FNA برای رد احتمال بدخیمی .

  • سونوگرافی هنگامی انجام می شود که در معاینه توده به دست بخورد .  توده یک ضایعه کیستیک نباشد برای رد احتمال  بدخیمی سلولی در توده نیاز به FNA است .

* درمان :

جایگزینی ید در رژیم غذایی و یا در موارد شدیدتر جایگزینی هورمون تیروئید معمولا سبب ایجاد سیر برگشتی در گواتر ساده ناشی از کمبود ید خواهد شد . 

/ 0 نظر / 33 بازدید